بررسی رابطه میزان خود نظم دهی و خودکارآمدی با پیشرفت تحصیلی دانش آموزان دبیرستان های دخترانه (دوره دوم ) منطقه 2 تهران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

چکیده

در پژوهش حاضر، «رابطه  میزان خودنظم دهی و خودکارآمدی با پیشرفت تحصیلی دانش آموزان دبیرستان های دخترانه (دوره دوم ) منطقه 2 تهران» با استفاده از روش تحقیق توصیفی از نوع همبستگی مورد بررسی قرار گرفت. جامعه آماری مورد نظر در این تحقیق را  کلیه دانش آموزان دبیرستان‌های دخترانه (دوره دوم) منطقه 2 تهران به تعداد 6597 نفر تشکیل می-دهد که بر اساس روش نمونه گیری تصادفی ساده، 363 نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. به منظور سنجش متغیرهای مورد استفاده در پژوهش از دو پرسش نامه خودکارآمدی باندورا (2000)  و خود نظم‌دهی بوفارد و همکاران (۱۹۹۵) استفاده گردید. روایی محتوایی پرسش نامه‌ها مورد تأیید متخصصان و استاد راهنما قرار گرفته است. پایایی پرسش نامه‌ها بر اساس ضریب آلفای کرونباخ، برای دو پرسش‌نامه خودکارآمدی و خود نظم‌دهی ،به ترتیب برابر 87/0 و  82/0 برآورد گردید. برای تجزیه و تحلیل از روش های آماری توصیفی و آمار استنباطی (همبستگی پیرسون، رگرسیون گام به گام) استفاده شد. یافته‌های پژوهش نشان داد که بین خودنظم دهی و ابعاد آن (راهبرد شناختی و فراشناختی) با خودکارآمدی و پیشرفت تحصیلی رابطه معنی داری وجود دارد. نتایج همچنین نشان داد که بین خودکارآمدی و ابعاد آن تجربه های موفق، تجربه های جانشینی، ترغیب های کلامی،حالات عاطفی و حالات فیزیکی با پیشرفت تحصیلی دانش آموزان دبیرستان های دخترانه (دوره دوم ) منطقه 2 تهران رابطه وجود دارد. نتایج تحلیل رگرسیون همچنین نشان داد که از بین ابعاد خودنظم دهی، هر دو بعد آن راهبرد فراشناختی و راهبرد شناختی توانایی پیش بینی پیشرفت تحصیلی و خودکارآمدی دانش آموزان را دارند. نتایج همچنین نشان داد که دو بعد تجربه های موفق و ترغیب کلامی توانایی پیش بینی پیشرفت تحصیلی و خودکارآمدی دانش آموزان را دارند.

کلیدواژه‌ها


امینی، زهرا (1393). بررسی رابطه بین سبک های مقابله ای با پیشرفت تحصیلی دانش آموزان مقطع متوسطه شهر تهران، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشکده روان شناسی، دانشگاه آزاد رودهن.

امیرسرداری، لیلی؛ رحیمی، مجتبی؛ اسمعلی، احمد (1393). بررسی رابطه بین خودکارآمدی عمومی و اضطراب صفت و حالت در بین کارکنان نیروی انتظامی، فصلنامه طب انتظامی، 3(2): 95-100.

ایرانپور مبارکی، زهرا (1389). بررسی عوامل مؤثر برعدم موفقیت دانش آموزان شهراهوازدرکنکور سراسری سال های 87 و88. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه چمران اهواز.

آقامیرزایی، طاهره و صالحی عمران، ابراهیم(1391). بررسی عوامل موثر بر پیشرفت تحصیلی دانشجویان (مطالعه موردی دانشگاه علوم و فنون مازندران)، مجله نامه آموزش عالی، شماره 20، صص 117-140.

باقری نسامی، معصومه، سهرابی، مریم، ابراهیمی، محمد جواد، حیدری فرد، جبار، پنج، جواد و گلچین مهر، سمیرا(1392). بررسی رابطه رضایت از زندگی با حمایت اجتماعی و خودکارآمدی در سالمندان ساکن منازل شهرستان ساری در سال 91، مجله دانشگاه علوم پزشکی مازندران،23(101):38-47.

بخشی،محمود و آهنچیان، محمدرضا (1392).الگوی پیش بینی پیشرفت تحصیلی: نقش تفکر انتقادی و راهبردهای خودتنظیمی یادگیری. مجله ایرانی آموزش در علوم پزشکی، 13(2): 153-163.

بردی کر، امان(1390). بررسی رابطه خودکارآمدی و انگیزه درونی با پیشرفت تحصیلی دانش آموزان مرزی، عادی و دارای اختلال یادگیری، پایان نامه ی کارشناسی ارشد، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران مرکز.

بهرامی، هادی، عباسیان فرد، مهرنوش(1389).بررسی رابطه خودکارآمدی با انگیزه ی پیشرفت در دانش آموزان دختر دوره پیش دانشگاهی شهر تهران سال تحصیلی 89-1388، فصلنامه ی مشاور مدرسه(رشد)،6(1): 3-7.

پیرکمالی، محمد علی، مومنی مهمویی، حسین و پاکدامن، مجید(1392). بررسی رابطه بین سطح خودکارآمدی معلمان علوم تجربی با انگیزش، نگرش و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان پایه پنجم ابتدایی، فصلنامه ی پژوهش در برنامه ریزی درسی(دانش و پژوهش در علوم تربیتی- برنامه ریزی درسی)، 10(10(پیاپی 37)): 123-135.

توکلی زاده، جهانشیر، ابراهیمی قوام، صفری، فرخی، نور علی و گلزاری، محمد (1390). بررسی اثر بخشی آموزش راهبردهای یادگیری خود تنظیمی بر سلامت روانی دانش آموزان پسر سال دوم راهنمایی شهر مشهد، مجله ی اصول بهداشت روانی، 13(3):250-259.

توکلیان، محبوبه(1387). بررسی رابطه راهبردهای یادگیری خود تنظیمی(خود گردان) با انگیزه پیشرفت و خودکارآمدی رایانه ای دانشجویان دانشکده علوم انسانی دانشگاه اراک، پایان نامه ی کارشناسی ارشد، دانشگاه اراک.

جعفرطباطبایی، سمانه سادات؛ بنی جمالی، شکوه سادات؛ احدی، حسن؛ خامسیان، احمد (1391). تأثیر آموزش راهبردهای یادگیری خودتنظیمی بر پیشرفت تحصیلی و اضطراب دانشجویان روان شناسی دانشگاه آزاد اسلامی بیرجند، مراقبت های نوین، فصلنامه علمی دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی بیرجند. 9(4): 292-300.

جمالی، مکیه، نوروزی، آزیتا و طهماسبی، رحیم(1392).عوامل موثر بر خودکارآمدی تحصیلی و ارتباط آن با موفقیت تحصیلی در دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی بوشهر سال 92-1391 ، فصلنامه ی ایرانی آموزش در علوم پزشکی، 13(8(پیاپی 58)):629-641.

حبیب زاده، شهرام؛ علیزاده، هما؛ پورفرضی، فرهاد؛ قاسمی، احمد؛ امینی ملکی، طاهر (1390). بررسی میزان افت تحصیلی و عوامل مؤثر بر آن در دانشجویان، مجله سلامت و مراقبت، 13(3): 29-33.

حجازی، الهه؛ رستگار، احمد؛غلامعلی لواسانی، مسعود؛ قربان جهرمی، رضا(1388).  باورهای هوشی و پیشرفت تحصیلی: نقش اهداف پیشرفت و درگیری تحصیلی. پژوهشهای روان شناختی ،12(1-2 (پیاپی 23)):11-25.

حیاتی، مصومه(1391). بررسی تاثیر آموزش راهبردهای یادگیری، خود نظم دهی و خودکارآمدی بر پیشرفت تحصیلی ریاضی، پایان نامه ی کارشناسی ارشد، دانشکده ی علوم انسانی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی.

خزاعی، طیبه؛ شریف زاده، غلامرضا، اکبرنیا، مرضیه؛ پیری، مهران و قنبرزاده، ناهید (1392). ارتباط افسردگی و عزت نفس با پیشرفت تحصیلی دانش آموزان بیرجند در سال 1391، فصلنامه علمی پژوهشی دانشکده پرستاری ومامایی دانشگاه علوم پزشکی بیرجند. 10(2)-141-148.

درخشان هوره، خدیجه (1389). یادگیری خودتنظیم، مجله رشد تکنولوژی آموزشی، 4(26): 27-29.

سلیمانی، عفت  و هویدا، عفت (1392). بررسی مفهوم خودکارآمدی در نظریه شناخت اجتماعی باندورا، علوم اجتماعی ،17(3): 91-97.

شکرکن، حسین؛ پولادی، محمدعلی و حقیقی، جمال ( 1379 ). بررسی عوامل مهم افت تحصیلی در دبیرستان های پسرانه شهرستان اهواز. مجله علوم تربیتی و روا نشناسی دانشگاه شهید چمران اهواز، 7(3):14-20.

عظیمی، نصرت(1391). بررسی تاثیر خود تنظیمی و هوش هیجانی بر پیشرفت تحصیلی ریاضی با میانجیگری خود کارآمدی، پایان نامه ی کارشناسی ارشد، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی.

علایی خرایی، رقیه، نریمانی، محمد و علایی خرایم، سارا(1391). مقایسه ی باورهای خودکارآمدی و انگیزه ی پیشرفت در میان دانش آموزان با و بدون ناتوانی یادگیری، فصلنامه ی ناتوانی های یادگیری، 1(3)85-104.

غلامعلی لواسانی، مسعود، اژه ای، جواد و افشاری، محسن(1388).رابطه خودکارآمدی تحصیلی و درگیری تحصیلی با پیشرفت تحصیلی، فصلنامه ی روانشناسی، 13(3(پیاپی 51)): 289-305.

قائدی فر، حمیده؛ عبدخدایی، محمدسعید؛ آقامحمدیان شعرباف ، حمیدرضا (1392). نقش میانجی گری احساس انسجام روانی در رابطه سبک های دلبستگی با خودتنظیمی،  پژوهش در سلامت روانشناختی، 7(1): 11- 19 .

کارشکی، حسین، خرازی، علی نقی، اژه ای، جواد و قاضی طباطبایی، محمود (1388). رابطه ادراکات محیطی خانوادگی، باورهای انگیزشی و یادگیری خود تنظیمی: آزمون یک الگوی علی، روان شناسی، 13(2): 190-205.

کجباف، محمد باقر، مولوی، حسین، شیرازی تهرانی، علیرضا (1382). رابطه باورهای انگیزشی و راهبردهای یادگیری خود تنظیمی با عملکرد تحصیلی دانش آموزان دبیرستانی، مجله تازه های علوم شناختی، 5(1): 27-33.

کریمی، مهین و فرح بخش، کیومرث (1390). رابطه خودتنظیمی عاطفی و مهارت های مطالعه با عملکرد تحصیلی دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، مجله ایرانی آموزش در علوم پزشکی، 11(9): 1149-1161.

گلشنی فومنی، محمدرسول (1375). جامعه شناسی آموزش و پرورش. چاپ اول. تهران: شیفته.

لوگان آندره (1374). شکست های تحصیلی، شناخت و جبران.  ترجمه رضوی شجاع. چاپ اول. مشهد: آستان قدس رضوی.

مجتهد زاده، ریتا، محمدی، آئین و برجعلی لو، سمیه(1390). مقایسه خودنظم دهی تحصیل، جهت گیری هدفی و پیشرفت تحصیلی میان دانشجویان سیستم های یادگیری الکترونیکی و حضوری، ششمین کنفرانس ملی و سومین کنفرانس بین المللی یادگیری و آموزش الکترونیک، تهران.

مفاخری عبدالله؛ معتمدی، عبدالله (1390). بررسی میزان یادگیری خودتنظیمی در بین حافظان قرآن و غیر حافظان قرآن، روانشناسی و دین، 4(2): 99-112.

میکاییلی، نیلوفر؛ افروز، غلامعلی؛ قلیزاده، لیلا (1391).  "ارتباط خودپنداره و فرسودگی تحصیلی با عملکرد تحصیلی دانش آموزان دختر"، روانشناسی مدرسه، 1(4):90-103.

یاسمی نژاد، پریسا، طاهری، مرضیه، گل محمدیان، محسن و احدی ، حسن(1392). رابطه خود تنظیمی با انگیزش پیشرفت و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان دختر دوره متوسطه شهر تهران ،دو فصلنامه ی علمی پژوهشی دانشگاه شاهد، 20(3): 325-338.

 Applbaum, S.,H. & Honeggar, K (1998). "Empowerment: a contrasting overview of organizations in general and nursing in particular- an examination of organizational factors, managerial behaviors, job design, and structural Power". Empowerment in Organizations, (6)(2),29-50

Corey, B (2007). Promo ting self-directed learning in three online health promotion and wellness courses. Journal of Authentic learning. 4(1): 25-33.

Dixon, M., Hayes, L., Binder, M., Manthey, S., Sigman, C. and Zdanowski, D. (2006). Using a Self-control Training Procedure to Increase Appropriate Behavior. JAppl Behav Anal, 39 (2):147-59.

Kübler, Andrea,. Neumann, Nicola. Kaiser, Jochen, Kotchoubey, Boris., Hinterberger, Thilo, N P (2001). Brain-computer communication: Self-regulation of slow cortical potentials for verbal communication, Physical Medicine and Rehabilitation, 82(11): 1533-1539.

Kurbanoglu, S.S. (2003). "Self- Efficacy: A concept closely linked to information literacy and lifelong learning ". Journal of Documentation, (59)(6),635-646.

Laudan B. Jahromi E Connie L. Kasari Æ James T. McCracken Æ Lisa S-Y. Lee, E (2009). Positive Effects of Self-Regulation on Social Communication in Children with Pervasive Developmental Disorders and Hyperactivity, J Autism Dev Disord, 39:395–404

Perlman D. (2010).Influence of the sport education model on physical self-efficacy, Public health Nursing. 24:1-5.