نقش ها، وظایف و ویژگی های مدیر در آیینه مدیریت قرآن با نگرشی بر جزء های 7 تا 9 قرآن کریم و تأسی از نهج البلاغه

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

چکیده

ضرورت مدیریت در زندگی اجتماعی، از بدیهیات بوده و هیچ نیازی به استدلال و برهان ندارد؛ زیرا زندگی اجتماعی هر چند در مجموعه ای بسیار اندک و کوچک، بدون داشتن مدیر و سازمان دهی خاص، سامان نیافته و به سرعت از هم پاشیده و متلاشی خواهد شد. در فرهنگ اصطلاحات، برای مدیریت تعاریف گوناگونی ارائه شده است. برخی، مدیریت را هنر دانسته و گفته‌اند: «هنر مدیریت، هدایت، ایجاد هماهنگی و نظارت بر تعداد زیادی از افراد برای نیل به هدف و یا مقصودی معین است» (ساروخانی، 1386: 766).قرآن کریم، کتابی که از سوی خداوند متعال و خالق و پرورش دهنده تمام موجودات از جمله انسان، نازل گردیده، بیان کننده نیازهای زندگی بشری برای رشد و تعالی و تکامل است و مدیریت قرآنی عبارت است از هنر کشف استعدادها، تجهیز، تحریک، تنظیم و هدایت نیروها به سمت هدف های الهی (حیدری، فصلنامه مدیریت آموزشی: 18).در این مقاله نگارنده از آیه 83 سوره مائده تا آخر سوره مائده و تمام سوره مائده و انعام و سوره انفال تا آخر آیه 40 را مورد بحث و تحلیل قرار داده و ویژگی‌ها، نقش ها و وظائف مدیران را به تصویر می‌کشد که از مهم ترین آن‌ها می توان به موارد زیر اشاره کرد:
*مدیران سازمان‌ها در ابلاغ دستورات می‌بایست از شیوه‌هایی استفاده کنند که همة افراد سازمان در جریان آن دستورات قرار گیرند.
* اطلاعات و دانش سازمانی باید رده‌بندی و طبقه‌بندی شود و مدیران نباید همه اطلاعات و دانسته‌های خود را در اختیار عموم کارکنان بگذارند، این امر ممکن است مشکلات و بحران‌هایی را برای سازمان ایجاد نماید.
* از وظائف دیگر حوزه مدیریت ایجاد فضای رقابت و انگیزش و تکریم ارباب رجوع است.
* داشتن هدف و برنامه، پاسخگویی، انتقاد پذیری، شایسته سالاری، توانمندی در ماموریت و رسالت.
مدیران و ... از نکات مهم مدیریتی اشاره شده در این مقاله است که در علم مدیریت امروزی جزء اصول مهم مدیریتی به شمار می‌روند. خلاصه این که مدیریت قرآن به جهت اتصال به علم مطلق الهی و عدم ابطال پذیری می‌تواند چالش‌ها و تنگناهای پیش روی مدیران و جامعه هزاره سوم را تبیین و مرتفع نماید.

کلیدواژه‌ها


- قرآن کریم

- نهج البلاغه، ترجمه مرحوم دشتی

- حیدری تفرشی، غلام حسین. (1386). مدیریت اسلامی، انتشارات نویسنده، چاپ اول                                          

- حیدری تفرشی، غلام حسین.(1388). فصلنامه تحقیقات مدیریت آموزشی دانشگاه آزاد اسلامی واحد رودهن

- رضاییان، علی. (1387). مبانی سازمان و مدیریت، تهران: انتشارات سمت، چاپ دوازدهم

- فصلنامه اندیشه بسیج (1381) شماره7، سطح 2، ناشر: معاونت آموزش عقیدتی، سیاسی بسیج

- فروزنده دهکردی، لطف الله. (1386). مدیریت اسلامی و الگوهای آن، تهران: دانشگاه پیام نور

- قرائتی، محسن. (1385). 300 نکته در مدیریت اسلامی، انتشارات مرکز درس هایی از قرآن، تهران

- قرائتی، محسن. (1388). سخنی با متولیان مدیریت فرهنگی، انتشارات مرکز درس هایی از قرآن، تهران

- مکارم شیرازی، ناصر. (1361). تفسیر نمونه، انتشارات دارالکتب اسلامی، تهران، چاپ هفتم

- سایت خانه کارآفرینان ایران  www.karafariny.com

- سایت www.maaref.ir