مقایسه بینش پژوهشی، حل مسأله و فرآیند تدریس در بین معلمان آموزش دیده و آموزش ندیده دوره اقدام پژوهی در استان مازندران در سال تحصیلی88-87

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

چکیده

این تحقیق با عنوان «مقایسه مهارت های بینش پژوهشی، حل مسأله و فرآیند تدریس در بین معلمان آموزش دیده و آموزش ندیده دوره اقدام پژوهی» در استان مازندران در سال تحصیلی88-87 انجام شده است. هدف از انجام این تحقیق مقایسه مهارت های معلمان آموزش دیده و آموزش ندیده دورة اقدام پژوهی در سه زمینة بینش پژوهشی، حل مسأله و فرایند تدریس بوده و به تبع آن 9 فرضیه تنظیم شده است. روش تحقیق این پژوهش توصیفی از نوع میدانی است. جامعه آماری این پژوهش را تعداد 33368 نفر معلمان آموزش دیده و  تعداد 12000نفر معلمان آموزش ندیده دورة اقدام پژوهی که در سال تحصیلی 88-87 در یکی از مدارس تابعه مدیریت و مناطق  آموزش و پرورش استان مازندران  مشغول به کار می باشند، تشکیل می دهند. اطلاعات لازم جهت سنجش متغیرها از طریق ابزار پرسشنامه و چک لیست رفتار سنجی به دست آمده است. به طوری که جهت سنجش بینش علمی (پژوهشی) نمونه مورد مطالعه از پرسشنامه نگرش سنج 63 سؤالی که در مقیاس لیکرت (کاملاً موافقم، موافقم، مخالفم و کاملاً مخالفم) تهیه شده، سود جسته ایم. همچنین جهت سنجش مهارت های حل مسأله و فرایند تدریس نمونه مورد مطالعه از چک لیست رفتار سنجی که هر کدام حاوی 20 سؤال در دامنه یک الی 5 نمره ای استفاده شده است. پایایی ابزار نگرش سنجی بینش علمی (پژوهشی)81 صدم، چک لیست رفتار سنجی مهارت حل مسأله 86 صدم و  چک لیست رفتار سنجی مهارت فرایند تدریس76 صدم به دست آمده است. تجزیه و تحلیل آماری در این پژوهش با استفاده از نرم افزار spss در دو سطح آمار توصیفی و استنباطی انجام شده است. در سطح استنباطی از آزمون های کولموگروف- اسمیر نوف به منظور تعیین نرمال بودن داده ها و آزمون t دو گروه مستقل و آزمون تحلیل واریانس یک طرفه استفاده شده است. نتایج آمار توصیفی و استنباطی حاصله بدین شرح می باشد:
1-نتایج توصیفی نشان می دهد که از مجموع 232 نفر نمونه آموزش دیده مورد مطالعه 35.8 درصد و از مجموع 196 نفر نمونه آموزش ندیده تنها 12.8 درصد در برنامه  معلم پژوهنده شرکت داشته اند.
2- از مجموع232 نفر نمونه آموزش دیده مورد مطالعه 62.9 درصد و از مجموع 196 نفر نمونه آموزش ندیده 39.3 درصد در دوره های دیگر پژوهشی بجز اقدام پژوهشی شرکت کرده اند.
3- همچنیــن 43.1 درصد از گروه آموزش دیده و21.4 درصد از گروه آموزش ندیده اظهار داشته اند که در همایش های علمی و پژوهشی شرکت داشته اند.
4- نتایج حاصل از آزمون های آماری نشان می دهد که بین مهارت های بینش پژوهشی و فرآیند تدریس دو گروه از معلمان آموزش دیده و آموزش ندیده ی دوره ی اقدام پژوهی تفاوت معنادار وجود ندارد؛ اما در سطح خطای 5 درصد بین دو گروه معلمان آموزش دیده و آموزش ندیده دوره اقدام پژوهی نسبت به مهارت حل مسئله تفاوت معنادار وجود دارد..
5- از نتایج دیگر این تحقیق می توان گفت مهارت بینش پژوهی معلمان آموزش دیده دوره های مختلف تحصیلی تفاوت معنادار وجود داشته؛ اما مهارت بینش پژوهشی معلمان اموزش دیده با سوابق خدمت مختلف، تفاوت معنادار وجود ندارد. همچنین مهارت حل مسأله و فرآیند تدریس معلمان آموزش دیده با دوره های مختلف تحصیلی و سوابق خدمت مختلف آن ها تفاوت معناداری مشاهده نشده است.

کلیدواژه‌ها


- امام جمعه، محمد رضا و محمود سعیدی رضوانی. (1381)، پژوهش حین عمل، رویکردی نو در آموزش ضمن خدمت معلمان تهران، فصلنامه تعلیم و تربیت، شماره 4 ،زمستان 81 و شماره 1، بهار 1382

- بازرگان. عباس. (1372)، اقدام پژوهی و کاربرد آن در تعلیم و تربیت، فصلنامة تعلیم و تربیت، شماره 35و36.

-بست، جان دیلیو. (1979)، روش های تحقیق در علوم تربیتی و رفتاری، ترجمه حسن پاشا شریفی و نرگس طالقانی ،انتشارات رشد، تهران.

-  بیشاب، آلن. (1377)، سنت تحقیقات آموزشی و توسعه برنامه درسی ریاضی، ترجمه زهرا گویا. مجله رشد آموزش ریاضی، شماره 51، بهار 77.

- جین مک نیف و همکاران، (1382)، اقدام پژوهی، ترجمه محمد رضا آهنچیان، انتشارت رشد، تهران

- چایچی، پریچهر. (1385)، ارزیابی میزان تحقق اهداف معلم پژوهنده، طرح پژوهشی پژوهشکده تعلیم و تربیت، تهران.

- ساکی، رضا. (1384)، اقدام پژوهی راهبردی برای بهبود آموزش و تدریس، وزارت آموزش و پرورش، انتشارت پژوهشکده تعلیم و تربیت.

- سرمد، زهره، بازرگان، عباس. (1376)، روش های تحقیق در علوم رفتاری، موسسه انتشارات آگاه، تهران

- سیف، علی اکبر. (1380)، روش های اندازه گیـــری و ارزشیابی آموزشــی، نشر دوران

- قاسمی پویا، اقبال. (1379)، آشنایی با مفهوم هدف ها و روش تحقیق برنامه معلم پژوهنده، پژوهشنامة آموزش و پرورش. تهران: پژوهشکدة تعلیم و تربیت، تک نگاشت شماره 4

- قاسمی پویا، اقبال. (1379)، معلم پژوهنده کیست؟ پژوهش در عمل چیست؟ تهران: پژوهش نامه آموزشی پژوهشکده تعلیم و تربیت، شماره 24.

- قاسمی پویا، اقبال. (1380)، راهنمای عملی پژوهش در  عمل، نشر پژوهشکده  تعلیم و تربیت، تهران

- قورچیان، نادر قلی. (1379)، جزئیات روش تدریس، انتشارت فراشناختی اندیشه، چاپ سوم، تهران.

- کرلینجر، فردان. (1374)، مبانی پژوهش در علوم رفتاری، جلد اول، ترجمه حسن پاشا شریفی و جعفر نجفی زند، نشر آوای نور، تهران (1968).

- گویا، زهرا. (1372)، تاریخچه تحقیق عمل و کاربرد آن در آموزش، فصل نامه تعلیم و تربیت. سال نهم شماره 3و4، سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزش

- گویا، زهرا. (1372 ) تاریخچة تحقیق عمل و کاربرد آن در آموزش، فصلنامه تعلیم و تربیت تهران: پژوهشکدة تعلیم و تربیت شماره 36 .

- گویا، زهرا و ابارشی، مریم. (1377) روایت معلمان، مجله رشد آموزش ریاضی، شماره 54 زمستان 1377.

- مهر محمدی، محمود. (1379) جایگاه پژوهش در آموزش و پرورش، اصفهان: فصل نامه آموزشی، پژوهشی و تربیتی آموزه شماره 6 .

- مهر محمدی، محمود. (1379)، جستارهایی در پژوهش در آموزش و پرورش، تهران: پژوهشکدة تعلیم و تربیت.

- میر شریفی، سید تیمور. (1384) بررسی میزان آشنایی فرهنگیان از روش اقدام پژوهی و...، طرح پژوهشی، استان مازندران، شورای تحقیقات

- هومن، حیدر علی. (1370) استنباط آماری در پژوهش، ناشر، مولف، تهران

 

- Jaworski , b . (1998) Mathematics teacher research : process practice  and  the  development  of Teaching .Journal   of mathematics    teacher   education  .1: 3-31 , kluwer  academic  publishers .

-  kemiss ,s & grundy  ,s .(1981) .Educational action  research  in Australia. paper  presented  at  annual   conference  of AARE, Norember  , Adlaide .

- kemmis , stephen  and  Bill Stweh .(1998). Action   research   in paractic  .London  ,  Routledye  .page  21-22 .

- Masters  ,J . (1995) .The  history  of  action  research   in 1 . Hughes (ed) .Action researc electronic  reader  . The university  of sydney, on line  , http :// www . behs .cchs  .Vsyd .edu .

- pinar , W .F .et .al . (1996) : under   staunding  curriculum.   Peter   lang   publishing  , INC .    New york .page  54 .

- Robert  , B ,Burns . (2000) . Introduction  to research  methods   (SAGE   Publication ) page  443 .